กติกา การยิงธนู กฎการแข่งขันวิธีนับคะแนนและข้อควรรู้

กติกา การยิงธนู เป็นมาตรฐานสำคัญที่กำหนดวิธีการยิง การนับคะแนน และความปลอดภัย ในสนามแข่งขัน ทั้งสำหรับมือใหม่และนักกีฬาระดับมืออาชีพ การเข้าใจและปฏิบัติตามกติกาจะช่วยให้การแข่งขันเป็น ยุติธรรม ปลอดภัย และเป็นระเบียบ นอกจากนี้ยังช่วยให้ผู้ยิงพัฒนาฝีมือ ได้อย่างถูกวิธีตามมาตรฐานสากล

ยิงตามสัญญาณและเวลาที่กำหนด
ระยะยิงและเป้าวงคะแนนต้องเป็นไปตามมาตรฐาน
ใช้ระบบเซตพอยต์หรือคะแนนรวมในการตัดสิน
ปฏิบัติตามกฎความปลอดภัยอย่างเคร่งครัด

หน่วยงานที่กำหนด กติกาการยิงธนูระดับโลก

กีฬายิงธนูเป็นกีฬาที่มีมาตรฐานชัดเจนทั้งเรื่อง ระยะยิง วิธีนับคะแนน และความปลอดภัย เพื่อให้การแข่งขันยุติธรรมและสามารถจัดขึ้นได้ทั่วโลก หน่วยงานที่รับผิดชอบในการกำหนดกติกา และดูแลมาตรฐานเหล่านี้คือ World Archery Federation ซึ่งกำหนดกฎเกณฑ์ต่างๆ ตั้งแต่การแข่งขันระดับสมัครเล่น ไปจนถึงโอลิมปิก

ทำให้ทั้งนักกีฬา และผู้จัดการแข่งขันมีกรอบกติกาที่ชัดเจน ป้องกันความสับสน และสร้างมาตรฐานเดียวกันสำหรับทุกการแข่งขัน

สหพันธ์ยิงธนูโลก คือหน่วยงานอะไร?

สหพันธ์ยิงธนูโลก หรือ World Archery เป็นองค์กรที่ดูแลกีฬายิงธนูระดับโลก ชื่อเดิมคือ FITA (Fédération Internationale de Tir à l’Arc) มีสำนักงานใหญ่ตั้งอยู่ที่เมืองโลซาน ประเทศสวิตเซอร์แลนด์ ประกอบด้วยสมาชิกจากสหพันธ์ระดับชาติและสมาคมต่างๆ รวม 156 แห่ง และได้รับการรับรองจากคณะกรรมการโอลิมปิกสากล

ก่อตั้งเมื่อวันที่ 4 กันยายน พ.ศ. 2474 ณ เมืองลวีฟ เดิมอยู่ในโปแลนด์ ปัจจุบันอยู่ในยูเครน โดยมีรัฐสมาชิกผู้ก่อตั้ง 7 ประเทศ เพื่อจัดการแข่งขันยิงธนูให้เป็นมาตรฐานสม่ำเสมอ และผลักดันกีฬายิงธนูให้กลับเข้าสู่การแข่งขันโอลิมปิกอีกครั้ง หลังจากที่ถูกถอดออกไปตั้งแต่ปี พ.ศ. 2463

FITA ประสบความสำเร็จในการนำกีฬายิงธนู เข้าสู่การแข่งขันโอลิมปิกฤดูร้อนได้อีกครั้งในปี พ.ศ. 2515 ต่อมาในเดือนกรกฎาคม พ.ศ. 2554 สภาคองเกรส FITA มีมติให้เปลี่ยนชื่อจาก FITA เป็น World Archery หรือ WA เพื่อฉลองครบรอบ 80 ปีขององค์กร

ที่มา: การยิงธนูโลก (19 มกราคม 2026) [1]

กติกาพื้นฐานของ การยิงธนูที่นักยิงต้องรู้

การยิงธนูเป็นกีฬาที่อันตรายหากประมาท ผู้เล่นต้องเคร่งครัดเรื่องความปลอดภัยอย่างสูงสุด ก่อนปล่อยลูกธนูทุกครั้ง ต้องตรวจสอบให้แน่ใจว่าบริเวณเป้า และด้านหลังเป้าไม่มีคน สัตว์ หรือสิ่งของขวางอยู่

กฎเหล็ก 10 ข้อที่ควรปฏิบัติ

1.ธนูคืออาวุธ: ห้ามประมาท เพราะลูกธนูสามารถสร้างอันตรายร้ายแรงได้
2.รอก่อนไปเก็บลูก: ต้องรอให้ทุกคนยิงเสร็จก่อน จึงจะเดินไปที่เป้าได้ ระหว่างรอให้ยืนอยู่หลังผู้ยิง
3.การเก็บรักษา: ให้เก็บลูกธนูไว้ในซอง จนกว่าจะเข้าเส้นยิงและถึงเวลายิงจริง
4.ตรวจสอบเป้า: อย่าปล่อยลูกธนู จนกว่าจะเห็นเป้าชัดเจน และมั่นใจว่าบริเวณรอบเป้าปลอดภัย
5.ห้ามใช้คนแทนเป้า: อย่าใช้ผู้อื่นเป็นเป้า หรือให้ผู้อื่นถือเป้าที่จะยิงเด็ดขาด
6.ทิศทางการยิง: อย่าปล่อยลูกธนูหากมองไม่เห็นตำแหน่งที่ลูกจะตก ห้ามยิงสุ่มเข้าไปในป่าหรือยิงขึ้นฟ้าตรงๆ
7.เช็กอุปกรณ์: ห้ามใช้ลูกธนูที่ชำรุด และควรตรวจดูสภาพลูกธนูทุกครั้งในขณะที่เก็บลูก
8.มารยาทเรื่องอุปกรณ์: อย่าแตะต้อง น้าวสาย หรือขึ้นคันธนูของผู้อื่นโดยไม่ได้รับอนุญาต
9.เครื่องแต่งกาย: สวมใส่รองเท้าให้เหมาะสม ห้ามสวมรองเท้าแตะหรือเดินเท้าเปล่าในสนามยิงธนู
10.มีน้ำใจนักกีฬา: ให้ความช่วยเหลือเพื่อนนักยิงธนู และส่งเสริมกีฬายิงธนูร่วมกัน

ที่มา: ประวัติและความเป็นมาของกีฬายิงธนู (12 กุมภาพันธ์ 2013) [2]

การปฏิบัติตามกฎระเบียบ ของสนามยิงธนู

การปฏิบัติตามกฎระเบียบ ในสนามยิงธนูเป็นสิ่งสำคัญทั้งเพื่อ ความปลอดภัย และความยุติธรรมในการแข่งขัน นักกีฬาทุกคนต้องปฏิบัติตามมาตรฐาน และกฎข้อบังคับที่กำหนดไว้ เช่น

1. ปฏิบัติตามสัญญาณเริ่มและหยุดยิง: รอสัญญาณจากกรรมการก่อนยิงทุกครั้ง หยุดยิงทันทีเมื่อมีสัญญาณหยุด
2. อยู่ในพื้นที่กำหนด: ยืนในช่องยิงที่กำหนด ไม่ก้าวออกไปขณะยิง ห้ามเข้าใกล้แนวเป้าโดยไม่ได้รับอนุญาต
3. ตรวจสอบอุปกรณ์ก่อนใช้งาน: ใช้ธนูและอุปกรณ์ที่อนุญาตตามกติกา ตรวจสอบสภาพอุปกรณ์ให้ปลอดภัยและเหมาะสมก่อนยิง
4. เคารพนักกีฬาและกรรมการ: ไม่รบกวนการยิงของผู้อื่น ปฏิบัติตามคำสั่งกรรมการอย่างเคร่งครัด
5. ปฏิบัติตามข้อกำหนดความปลอดภัย: สวมอุปกรณ์ป้องกันตามที่จำเป็น หลีกเลี่ยงการโยนหรือดึงธนูโดยไม่จำเป็น

ธนูทุกประเภท ใช้กติกาเดียวกันไหม?

ธนูทุกประเภทใช้กติกาพื้นฐานเหมือนกัน ในเรื่องการยิงตามสัญญาณ กำหนดเวลา ระยะยิง และความปลอดภัย แต่รายละเอียดของกติกาจะแตกต่างกันตามชนิดของธนู เช่น ธนูรีคอร์ ใช้ในโอลิมปิกและแข่งขันที่ระยะ 70 เมตร พร้อมระบบเซตพอยต์, ธนูคอมพาวด์ ใช้ระบบคะแนนรวมและมีอุปกรณ์ช่วยลดแรงดึง

ส่วนธนูแบบดั้งเดิม มักใช้ในการแข่งขันเฉพาะกลุ่มหรือกิจกรรมสันทนาการ โดยระยะและกติกาอาจปรับให้เหมาะสมกับอุปกรณ์และนักยิง ทั้งนี้หลักการพื้นฐานของการแข่งขันยังคงเหมือนกัน เพื่อความยุติธรรมและมาตรฐานสากล

ทำไมต้องมีกฎมาตรฐาน ในการแข่งขัน?

การมีกฎมาตรฐานเป็นสิ่งสำคัญ เพื่อให้การแข่งขัน ยุติธรรม ปลอดภัย และสามารถเปรียบเทียบผลลัพธ์ได้ทั่วโลก กติกามาตรฐานช่วยกำหนดระยะยิง เวลา วิธีนับคะแนน และข้อควรปฏิบัติ ทำให้นักกีฬาทุกคนแข่งขันบนเงื่อนไขเดียวกัน ลดความสับสนหรือข้อโต้แย้งระหว่างการแข่งขัน

นอกจากนี้ยังช่วยให้ผู้จัดการแข่งขัน สามารถควบคุมความปลอดภัยในสนามได้อย่างเข้มงวด และสนับสนุนการพัฒนากีฬายิงธนู ให้เป็นมาตรฐานสากล ที่สามารถจัดการแข่งขันระดับชาติ และนานาชาติได้อย่างต่อเนื่อง

ระบบการนับคะแนนในการยิงธนู

ระบบการนับ คะแนนตัดสิน ยิงธนู มีหลักการชัดเจนเพื่อความยุติธรรม และมาตรฐานสากล โดยเป้าหมายจะแบ่งเป็น 10 วง โดยวงกลางสุดได้ 10 คะแนนและลดลงตามลำดับวงด้านนอก นักยิงจะยิงหลายลูกต่อชุดและรวมคะแนนทั้งหมดเพื่อหาผู้ชนะ

สำหรับการแข่งขันบางประเภท เช่น โอลิมปิก จะใช้ ระบบเซตพอยต์ แทนคะแนนรวม โดยแต่ละเซตนักยิงจะยิง 3 ลูกต่อคน ใครได้คะแนนสูงกว่าก็จะได้เซตพอยต์ 2 คะแนน หากเสมอได้ 1 คะแนน แข่งต่อจนกว่าจะครบ 6 เซตพอยต์

ส่วนการแข่งขันทั่วไป หรือธนูคอมพาวด์มักใช้ คะแนนรวม คือรวมทุกลูกที่ยิงเพื่อตัดสินผู้ชนะ และหากคะแนนเท่ากันจะใช้ ยิงลูกตัดสิน (Shoot-off) เพื่อหาผู้ชนะโดยวัดจากความใกล้ศูนย์กลางเป้า

กติกาความปลอดภัยในการยิงธนู

หัวใจสำคัญนักยิงธนูที่ดีต้องมี ระเบียบวินัยและมารยาท ไม่ใช่แค่ทักษะ แต่ต้องเป็นผู้ที่มี มารยาท ปฏิบัติตามกฎ และมีความรับผิดชอบ

กฎระเบียบและข้อปฏิบัติเพื่อความปลอดภัย

1.การแต่งกาย: เสื้อผ้าต้องกระชับ ไม่รุ่มร่าม เพื่อป้องกันสายธนูเกี่ยว
2.พื้นที่ยิง: เฉพาะคนยิงและโค้ชที่อยู่บนเส้นยิงได้ คนอื่นต้องอยู่หลังเส้นรอคอย
3.ความปลอดภัย: ขึ้นสายธนูเมื่ออยู่บนเส้นยิงเท่านั้น ห้ามเล็งธนูไปทางอื่นนอกจากเป้าหมาย ต้องรอคำสั่ง จากผู้ควบคุมสนามก่อนเริ่มยิงทุกครั้ง

มารยาทของนักยิงธนูที่ดี ที่ควรปฏิบัติ

การเป็นนักยิงธนูที่ดีไม่ได้วัดกันที่ความเก่งกาจ หรือเทคนิคที่เชี่ยวชาญเพียงอย่างเดียว แต่ต้องประกอบไปด้วย การมีมารยาท การปฏิบัติตามกฎ และการยิงอย่างปลอดภัยและรับผิดชอบ

กฎมารยาทที่สำคัญ

1.งดการใช้เสียง: ไม่ส่งเสียงใดๆ บนแนวการยิงที่อาจรบกวน หรือทำให้เพื่อนร่วมสนามรู้สึกไม่สบายใจในขณะที่กำลังยิง
2.เคารพสิทธิในทรัพย์สิน: ไม่แตะต้องอุปกรณ์การยิงของผู้อื่นโดยไม่ได้รับอนุญาต
3.ให้เกียรติจังหวะการยิงของผู้อื่น: ไม่เดินออกจากแนวการยิง หากนักยิงธนูข้างเคียงกำลังง้างคันธนูจนสุด เพื่อป้องกันการรบกวนสมาธิหรือจังหวะสำคัญ

ที่มา: ความปลอดภัยและมารยาทในการยิงธนู (สืบค้นเมื่อ 27 กุมภาพันธ์ 2026) [3]

สรุป กติกา การยิงธนู วิธีการจัดลำดับการยิงของนักกีฬา

กติกา การยิงธนู กำหนดทั้งวิธีการยิง การนับคะแนน รูปแบบการแข่งขัน และความปลอดภัย นักกีฬาต้องปฏิบัติตามสัญญาณเริ่ม-หยุดยิง ใช้อุปกรณ์ที่อนุญาต และเคารพคำสั่งกรรมการ การปฏิบัติตามกติกาเหล่านี้ช่วยให้การแข่งขัน ยุติธรรม ปลอดภัย และเป็นมาตรฐานเดียวกัน สำหรับนักกีฬาทุกคน

ถ้าหากว่ายิงพลาดเป้า คิดคะแนนไหม?

หากนักกีฬายิงพลาด และลูกธนูไม่โดนเป้าเลย จะถือว่าได้ 0 คะแนน การยิงพลาดยังคงนับเป็นหนึ่งลูกตามจำนวนรอบที่กำหนด การกำหนดเช่นนี้ช่วยให้การแข่งขันเป็น มาตรฐานและยุติธรรม สำหรับนักกีฬาทุกคน และทำให้การนับคะแนนชัดเจนตาม กติกา การยิงธนู สากล

หากคะแนนเท่ากัน จะตัดสินอย่างไร?

หากคะแนนของนักกีฬา ตรงกันในการแข่งขันยิงธนู จะใช้วิธี ยิงลูกตัดสิน (Shoot-off) โดยนักกีฬาจะยิงลูกธนูเพิ่มเติมเพื่อตัดสินผู้ชนะ ผู้ที่ยิงใกล้ จุดกึ่งกลางของเป้ามากที่สุด จะถือเป็นผู้ชนะ กรณีที่ยังเท่ากัน การยิงลูกซ้ำจะดำเนินต่อไปจนกว่าจะได้ผู้ชนะ วิธีนี้ช่วยให้การแข่งขันยุติธรรม และตัดสินผลได้อย่างชัดเจนตามกติกาสากล