เถาแตงกวา ให้ผลกินได้ ปลูกง่าย โตเร็ว

OTP
10 ม.ค. 26
15:41
12 views

เถาแตงกวา ให้ผลกินได้ ด้วยเถาที่เลื้อยแข็งแรง สามารถให้ผลสดกรอบอร่อยได้ตลอดฤดูกาล ผลแตงกวาไม่เพียงเป็นส่วนประกอบสำคัญในอาหารไทยหลากหลายเมนู แต่ยังมีคุณค่าทางโภชนาการสูง ช่วยบำรุงสุขภาพและเติมความสดชื่นให้กับร่างกาย จึงเป็นพืชที่ควรมีไว้ในทุกครัวเรือน

ความสำคัญของแตงกวาในไทย ข้อมูลทั่วไป
การปลูกและการดูแลรักษา
การใช้ประโยชน์จากผลแตงกวา
คุณค่าทางเศรษฐกิจและสิ่งแวดล้อมของแตงกวา

ความสำคัญของแตงกวาในไทย

เถาแตงกวาเป็นส่วนสำคัญที่ทำให้พืชสามารถเลื้อยขึ้นค้างหรือรั้วได้อย่างมั่นคง และเป็นแหล่งสร้างผลผลิตที่กินได้ เถาที่แข็งแรงช่วยให้แตงกวาออกผลดกและมีคุณภาพดี เหมาะสำหรับการปลูกทั้งในครัวเรือนและเชิงพาณิชย์

พ.ศ. 2470–2490: แตงกวาเริ่มปลูกทั่วไปในครัวเรือนชนบท ใช้ผลสดกินกับน้ำพริกและอาหารไทย ถือเป็นผักพื้นบ้านที่ปลูกง่ายและเก็บกินได้ต่อเนื่อง ต่อมาปีพ.ศ. 2500–2530 แตงกวากลายเป็นพืชเศรษฐกิจในหลายพื้นที่ มีการพัฒนาสายพันธุ์เพื่อให้ผลดกและทนโรค ตลาดสดและตลาดค้าส่งเริ่มมีแตงกวาจำหน่ายอย่างแพร่หลาย

พ.ศ. 2540–ปัจจุบัน แตงกวาได้รับการบันทึกเชิงวิชาการและพัฒนาในระบบเกษตรอินทรีย์ มีการแปรรูป เช่น แตงกวาดอง น้ำแตงกวา และผลิตภัณฑ์สุขภาพ ยังคงเป็นผักยอดนิยมทั้งในครัวเรือนและตลาดส่งออก

ข้อมูลทั่วไปของแตงกวา

ชื่อวิทยาศาสตร์: Cucumis sativus L.
ชื่อสามัญ: Cucumber
ชื่อไทย: แตงกวา
เป็นพืชในวงศ์ CUCURBITACEAE เช่นเดียวกับบวบและฟัก

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์

ราก: มีรากแก้วแตกแขนงจำนวนมาก แผ่กว้างและหยั่งลึกได้ถึง 1 เมตร
ลำต้น: เป็นเถาเลื้อย มีขนปกคลุมทั่วไป ข้อยาว 10–20 เซนติเมตร มีหนวดเกาะที่ข้อ
ใบ: ใบเดี่ยว ก้านใบยาว 5–15 เซนติเมตร ใบหยาบมีขน มีมุมใบ 3–5 มุม ปลายใบแหลม เส้นใบ 5–7 เส้น
ดอก: มีทั้งดอกตัวผู้และดอกตัวเมียในต้นเดียวกัน
- ดอกเพศเมียเป็นดอกเดี่ยว กลีบเลี้ยงสีเขียว 5 กลีบ กลีบดอกสีเหลือง 5 กลีบ
- ดอกเพศผู้เป็นดอกเดี่ยวหรือเป็นกลุ่ม สีเหลืองสด
ผล: ทรงกระบอกเรียวยาว สีเขียวอ่อนถึงเข้ม ผิวมีปุ่มหรือร่องเล็ก ๆ เนื้อผลฉ่ำน้ำ กรอบ มีเมล็ดจำนวนมาก

ที่มา: แตงกวา (29 ตุลาคม 2025) [1]

การปลูกและการดูแลรักษา

การปลูกแตงกวา

เลือกพันธุ์: แตงกวาผลสั้นหรือพันธุ์ที่ตลาดต้องการ เช่น เบลล่า อายุเก็บเกี่ยวสั้น 30–35 วัน
ฤดูกาล: ปลูกได้ตลอดปี แต่ควรเลือกช่วงที่มีแสงแดดเพียงพอและหลีกเลี่ยงพื้นที่น้ำขัง
การเตรียมแปลง: ขนาดแปลงกว้างประมาณ 1 เมตร ระยะปลูกระหว่างหลุม 40–50 ซม. ระหว่างแถว 80–90 ซม.
การหยอดเมล็ด: หยอดเมล็ด 2–3 เมล็ดต่อหลุม เมื่อกล้าแข็งแรงให้ถอนแยกเหลือ 1–2 ต้น
ค้างพยุง: ใช้ค้างสูงประมาณ 2 เมตร เพื่อให้เถาเลื้อยและผลตรง ไม่เน่าเสีย (11 พฤศจิกายน 2025) [2]

การดูแลรักษา

การให้น้ำ: รดน้ำสม่ำเสมอ วันละ 1–2 ครั้ง โดยเฉพาะช่วงต้นอ่อนและติดผล
การใส่ปุ๋ย: รองก้นหลุมด้วยปุ๋ยคอก และปุ๋ยสูตร 15-15-15 คลุกดินให้เข้ากัน ใส่เสริมทุก 20–30 วัน
การตัดแต่ง: เลือกตัดกิ่งแขนงที่ไม่จำเป็นออก เพื่อให้เถาแข็งแรงและผลดก
การป้องกันโรคแมลง: ระวังเพลี้ยอ่อน หนอนเจาะผล และโรครา ควรใช้วิธีธรรมชาติ เช่น น้ำหมักชีวภาพ หรือการควบคุมทางชีวภาพ

การใช้ประโยชน์จากผลแตงกวา

บริโภคสด: กินคู่กับน้ำพริก สลัด หรืออาหารไทย เพิ่มความสดชื่นและกรอบอร่อย
ประกอบอาหาร: ใช้ทำแกงจืด ผัดแตงกวา หรือใส่ในเมนูต่าง ๆ ได้หลากหลาย เช่นเดียวกันกับ เถาฟักทอง ผลกินได้ ที่ใช้ประกอบอาหารได้หลากหลาย
แปรรูป: ทำแตงกวาดอง น้ำแตงกวา หรือใช้ในอาหารนานาชาติ
คุณค่าทางโภชนาการ: มีวิตามินซี แคลเซียม และไฟเบอร์ ช่วยบำรุงสุขภาพและระบบขับถ่าย
ใช้ด้านความงาม: น้ำแตงกวาหรือชิ้นแตงกวาสดช่วยบำรุงผิว ลดความหมองคล้ำและความร้อนบนผิวหน้า

คุณค่าทางเศรษฐกิจและสิ่งแวดล้อมของแตงกวา

ด้านเศรษฐกิจ

พืชเศรษฐกิจสำคัญ: แตงกวาเป็นผักที่ตลาดต้องการสูง ปลูกง่าย โตเร็ว เก็บเกี่ยวได้ภายใน 30–40 วัน
สร้างรายได้ต่อเนื่อง: เกษตรกรสามารถปลูกหมุนเวียนได้หลายรอบต่อปี ทำให้มีรายได้สม่ำเสมอ
การแปรรูปเพิ่มมูลค่า: เช่น แตงกวาดอง น้ำแตงกวา และผลิตภัณฑ์สุขภาพ ช่วยขยายตลาดทั้งในและต่างประเทศ

ด้านสิ่งแวดล้อม

ปลูกง่าย ใช้ทรัพยากรน้อย: ต้องการน้ำและปุ๋ยไม่มากเมื่อเทียบกับพืชเศรษฐกิจอื่น
เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม: สามารถปลูกแบบอินทรีย์ ลดการใช้สารเคมี และช่วยรักษาสมดุลระบบนิเวศ
ลดการใช้วัสดุสังเคราะห์: ผลแตงกวาและเปลือกยังสามารถนำไปใช้ในงานเกษตรหรือผลิตภัณฑ์ธรรมชาติที่ย่อยสลายได้

เคล็ดลับเพิ่มเติมในการเลือกและเก็บรักษาแตงกวา

วิธีเลือกแตงกวาสด

เลือกผลที่ สีเขียวสด ไม่มีรอยช้ำหรือจุดเหลืองมากเกินไป
ผลต้องมี ผิวตึง กรอบแน่น เมื่อบีบเบา ๆ จะรู้สึกแข็ง ไม่เหี่ยว
ขนาดกลาง ๆ ไม่ใหญ่หรือเล็กเกินไป เพราะจะมีรสชาติหวานกรอบที่สุด (23 ตุลาคม 2025) [3]

วิธีเก็บรักษาให้คงความกรอบ

เก็บใน ตู้เย็นช่องผัก โดยห่อด้วยพลาสติกบางหรือกระดาษ เพื่อรักษาความชื้น
ไม่ควรล้างก่อนเก็บ เพราะน้ำจะทำให้ผิวแตงกวาเน่าเร็ว ควรล้างเฉพาะตอนจะใช้
แตงกวาสามารถเก็บได้นาน 5–7 วัน หากเก็บในอุณหภูมิ 10–12 °C

สรุป เถาแตงกวา ให้ผลกินได้ ประโยชน์มากมาย

สรุป เถาแตงกวา ให้ผลกินได้ เป็นผักสวนครัวที่ปลูกง่าย โตเร็ว และให้ผลสดกรอบอร่อยตลอดฤดูกาล ผลแตงกวามีคุณค่าทางโภชนาการสูง ใช้ได้ทั้งกินสด แปรรูป และประกอบอาหารหลากหลายเมนู นอกจากสร้างรายได้แล้ว ยังเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม จึงเหมาะปลูกไว้ทั้งในครัวเรือนและเชิงพาณิชย์